Γιατί κλείνομαι στον εαυτό μου στους καβγάδες;

Όταν οι φωνές δυναμώνουν κι εσύ σωπαίνεις

Ο σύντροφός σου υψώνει τη φωνή του, ή απλώς λέει «πρέπει να μιλήσουμε», και κάτι μέσα σου σβήνει. Το μυαλό σου αδειάζει, το πρόσωπό σου παγώνει και οι λέξεις που χρειάζεσαι ξαφνικά δεν είναι πουθενά. Αργότερα, μόνος, ξέρεις ακριβώς τι ήθελες να πεις. Αν αναρωτιέσαι συνέχεια γιατί κλείνομαι στον εαυτό μου στους καβγάδες, δεν είσαι καθόλου μόνος, και δεν υπάρχει τίποτα λάθος με εσένα ως άνθρωπο. Πολύ συχνά αυτό το μοτίβο έχει ρίζες στον τρόπο που έμαθες να νιώθεις ασφαλής στις στενές σχέσεις, και ο τύπος δεσμού σου μπορεί να βοηθήσει να το εξηγήσεις.

Αυτό το άρθρο εξηγεί τι σημαίνει να κλείνεσαι, πώς εμφανίζεται συνήθως, γιατί έχει σημασία για τις σχέσεις σου και πώς ένα σύντομο κουίζ αυτοστοχασμού μπορεί να σε βοηθήσει να καταλάβεις τα δικά σου μοτίβα. Είναι για μάθηση, όχι για διάγνωση.

Τι σημαίνει να κλείνεσαι κατά τη διάρκεια μιας σύγκρουσης;

Το να κλείνεσαι είναι μια προστατευτική αντίδραση. Όταν μια σύγκρουση μοιάζει απειλητική, το νευρικό σου σύστημα μπορεί να μπει σε λειτουργία «παγώματος» ή απόσυρσης. Το σώμα σου προσπαθεί να μειώσει τον κίνδυνο κάνοντάς σε πιο μικρό, πιο ήσυχο και πιο δύσκολα προσβάσιμο. Κάποιοι ερευνητές των σχέσεων ονομάζουν την εξωτερική μορφή αυτού «χτίσιμο τοίχου», αλλά από μέσα σπάνια μοιάζει με επιλογή. Μοιάζει με έναν τοίχο που κατεβαίνει μόνος του.

Η θεωρία του δεσμού προσφέρει εδώ μια χρήσιμη ματιά. Όσοι κλίνουν προς έναν αποφευκτικό τύπο δεσμού συχνά έμαθαν νωρίς ότι η έκφραση έντονων συναισθημάτων έφερνε απόρριψη ή υπερφόρτωση, οπότε έμαθαν να χαμηλώνουν την ένταση των συναισθημάτων τους. Όσοι έχουν φοβικό-αποφευκτικό τύπο μπορεί να λαχταρούν την εγγύτητα, κι όμως να πλημμυρίζουν όταν έρχεται η σύγκρουση, και έτσι παγώνουν. Ακόμα και άνθρωποι που συνήθως έχουν ασφαλή δεσμό μπορεί να κλειστούν όταν είναι εξαντλημένοι, φοβισμένοι ή κουβαλούν παλιές πληγές. Το μοτίβο είναι συνηθισμένο και μπορεί να γίνει κατανοητό και να μαλακώσει.

Σημάδια ότι κλείνεσαι στους καβγάδες

• Το μυαλό σου αδειάζει: Δεν βρίσκεις λέξεις, ή ό,τι σκέφτεσαι μοιάζει ότι θα χειροτερέψει τα πράγματα.
• Το σώμα σου παγώνει ή μουδιάζει: Σφίγγεται το στήθος σου, χαμηλώνει η φωνή σου ή νιώθεις μακριά από το ίδιο σου το σώμα.
• Λες «είμαι καλά» ή «ό,τι να 'ναι»: Οι σύντομες απαντήσεις γίνονται τρόπος να τελειώσει η κουβέντα όσο πιο γρήγορα γίνεται.
• Χρειάζεσαι να βγεις από το δωμάτιο: Η παρόρμηση να φύγεις, να πιάσεις το κινητό ή να πας για ύπνο είναι σχεδόν ακαταμάχητη.
• Τα ξαναπαίζεις όλα στο μυαλό σου μετά: Ώρες αργότερα ξέρεις ακριβώς τι ένιωθες και τι ήθελες να πεις.
• Αποφεύγεις εντελώς τα δύσκολα θέματα: Παρακάμπτεις οτιδήποτε μπορεί να ξεκινήσει διαφωνία, ακόμα και σημαντικά πράγματα.
• Ο σύντροφός σου λέει ότι είσαι «ψυχρός» ή «απών»: Μέσα σου έχεις κατακλυστεί, αλλά απ' έξω φαίνεται σαν να μη σε νοιάζει.

Γιατί έχει σημασία αυτό το μοτίβο

Το να κλείνεσαι σε προστατεύει τη στιγμή εκείνη, αλλά με τον καιρό μπορεί να σου κοστίσει την εγγύτητα. Όταν ο ένας σωπαίνει, ο άλλος συχνά πιέζει περισσότερο για να ακουστεί. Αυτή η πίεση μπορεί να μοιάζει ακόμα πιο απειλητική, κάτι που οδηγεί σε ακόμα μεγαλύτερη απόσυρση. Αυτός ο κύκλος είναι ιδιαίτερα συχνός όταν ένας αποφευκτικός σύντροφος είναι με έναν αγχώδη, και μπορείς να διαβάσεις περισσότερα στον οδηγό μας για τον αγχώδη-αποφευκτικό κύκλο στις σχέσεις.

Το μοτίβο μπορεί επίσης να διαμορφώνει σιωπηλά τη ζωή σου. Οι ανάγκες μένουν ανείπωτες. Η πικρία συσσωρεύεται επειδή τα προβλήματα δεν συζητιούνται ποτέ ως το τέλος. Μπορεί να αρχίσεις να πιστεύεις ότι είσαι «κακός στις σχέσεις», ενώ στην πραγματικότητα το νευρικό σου σύστημα απλώς κάνει τη δουλειά για την οποία εκπαιδεύτηκε. Το ίδιο μπορεί να συμβαίνει στη δουλειά, στην οικογένεια ή στις φιλίες, όπου η διαφωνία μοιάζει ριψοκίνδυνη.

Το ελπιδοφόρο είναι ότι η αντίδραση παγώματος μπορεί να αλλάξει. Πολλοί μαθαίνουν να προσέχουν τα πρώτα σημάδια, να ζητούν ένα σύντομο διάλειμμα, να ηρεμούν το σώμα τους και να επιστρέφουν στη συζήτηση. Ένα διάλειμμα όπως «θέλω να το συζητήσουμε, χρειάζομαι μόνο είκοσι λεπτά» είναι πολύ διαφορετικό από το να εξαφανιστείς. Με τον καιρό, με εξάσκηση και μερικές φορές με τη στήριξη ενός θεραπευτή, η σύγκρουση μπορεί να αρχίσει να μοιάζει λιγότερο με κίνδυνο και περισσότερο με δύο ανθρώπους που λύνουν κάτι μαζί.

Κατανοώντας το δικό σου μοτίβο δεσμού

Αν σου ακούγεται γνώριμο, ίσως βοηθήσει να δεις τη συνολική εικόνα του πώς συνδέεσαι. Απομακρύνεσαι όταν τα πράγματα γίνονται έντονα; Λαχταράς την εγγύτητα αλλά πανικοβάλλεσαι όταν έρχεται; Ανησυχείς ότι είσαι «υπερβολικός» ή «όχι αρκετός»; Οι απαντήσεις σου δείχνουν προς έναν τύπο δεσμού, και το να τον γνωρίζεις μπορεί να κάνει τις αντιδράσεις σου στη σύγκρουση πολύ λιγότερο μυστηριώδεις.

Το Δωρεάν Τεστ Τύπου Δεσμού μας είναι ένα σύντομο κουίζ αυτοστοχασμού που εξετάζει πώς αντιδράς συνήθως στην εγγύτητα, την απόσταση και τη σύγκρουση. Δεν είναι διάγνωση και δεν μπορεί να σου πει τα πάντα για το ποιος είσαι. Παρ' όλα αυτά, πολλοί το βρίσκουν μια ήπια αφετηρία για να καταλάβουν τον εαυτό τους, να μιλήσουν με τον σύντροφό τους ή να πάνε κάτι συγκεκριμένο σε έναν θεραπευτή. Αν παρατηρείς επίσης πολλή ανησυχία ή ένταση στο σώμα σου καθημερινά, ίσως αξίζει να εξερευνήσεις και τα μοτίβα άγχους.